Begrippen
Wat is een PEP (politiek prominent persoon)?
Laatst herzien 5 min lezen
In het kort
Een PEP (politically exposed person) is iemand met een prominente publieke functie, zoals een minister, parlementslid, rechter of bestuurder van een staatsbedrijf, plus hun naaste familie en zakelijke relaties. Een PEP vraagt om verhoogde aandacht omdat de functie corruptierisico met zich mee kán brengen. Een PEP-signaal is geen verdenking, alleen een reden voor extra controle.
Wat is een PEP?
PEP staat voor politically exposed person, in het Nederlands een politiek prominent persoon. Het is iemand die een prominente publieke functie bekleedt of bekleedde. De gedachte erachter: zo'n functie geeft invloed over publieke middelen en besluiten, en dat brengt een verhoogd risico op corruptie of omkoping met zich mee. Niet omdat de persoon iets fout doet, maar omdat de positie kwetsbaar is voor misbruik.
Het begrip komt uit de internationale anti-witwasstandaarden van de FATF en is in Nederland verankerd in de Wwft. Een PEP vraagt om verscherpt cliëntenonderzoek (in het Engels enhanced due diligence): extra controle, extra vragen en extra vastlegging, bovenop het gewone cliëntenonderzoek.
Wie valt er onder het PEP-begrip?
Een prominente publieke functie is een vrij brede categorie. Het gaat in de regel om mensen zoals:
- Staatshoofden en regeringsleiders, ministers en staatssecretarissen.
- Parlementsleden en vergelijkbare wetgevende organen.
- Hoge rechters, zoals leden van een hooggerechtshof of constitutioneel hof, van wie de uitspraken in de regel niet vatbaar zijn voor beroep.
- Bestuurders van centrale banken en hoge ambtenaren bij rekenkamers.
- Ambassadeurs en hoge militairen.
- Bestuurders van staatsbedrijven (ondernemingen in handen van de overheid).
- Bestuurders van internationale organisaties, zoals directeuren en bestuursleden.
Belangrijk: het stopt niet bij de persoon zelf. Ook naaste familieleden (partner, kinderen en hun partners, ouders) en bekende naaste zakelijke relaties vallen onder de verscherpte controle. In het vakjargon heten die samen RCA's: relatives and close associates. Iemand die samen met een PEP de uiteindelijk belanghebbende van een onderneming is, telt bijvoorbeeld ook mee.
De FATF onderscheidt drie soorten PEP's: buitenlandse PEP's, binnenlandse PEP's en personen met een prominente functie bij een internationale organisatie. Naaste familie en zakelijke relaties (RCA's) vallen er steeds bij.
Bron: FATF Guidance: Politically Exposed Persons (aanbevelingen 12 en 22)
Binnenlandse en buitenlandse PEP's
Er wordt onderscheid gemaakt tussen een buitenlandse PEP (een prominente functie in een ander land) en een binnenlandse PEP (een functie in eigen land). Vroeger ging de aandacht vooral naar buitenlandse PEP's, maar sinds de aangescherpte regels vallen binnenlandse politiek prominente personen er net zo goed onder. In de praktijk wordt een buitenlandse functie vaak als hoger risico ingeschat, maar je weegt elk geval op zichzelf: het land, de functie en de concrete omstandigheden.
Waarom een PEP om extra aandacht vraagt
Het doel is niet om politiek prominente personen buiten te sluiten. Het doel is dat je een relatie met een PEP bewuster aangaat en beter vastlegt. Concreet betekent verscherpt cliëntenonderzoek meestal:
- Toestemming op een hoger niveau binnen je organisatie voordat je de relatie aangaat of voortzet.
- De herkomst van het vermogen en de middelen beter in beeld brengen.
- Doorlopend en scherper monitoren tijdens de relatie, niet alleen bij de start.
Voor het mkb dat onder de Sanctiewet valt maar niet zelf Wwft-plichtig is, is een PEP-indicatie vooral een signaal om alerter te zijn: het hoort bij het bredere beeld dat je opbouwt over een tegenpartij, naast de sanctielijsten en het UBO-onderzoek.
Een PEP-signaal is geen verdenking
Hoe Sanctiescan een PEP-indicatie toont
Bij het screenen van de uiteindelijk belanghebbenden geeft Sanctiescan een PEP-indicatie als een opgegeven persoon volgens open data een politiek-prominente functie bekleedt of bekleedde. Wees daarbij eerlijk over de grenzen: deze indicatie komt uit een open, door de gemeenschap onderhouden bron en is geen gezaghebbend, gecureerd PEP-oordeel. Ze dekt niet alle functies, neemt familie en naasten niet automatisch mee, en kan een naamgenoot oppikken. Je gebruikt het als startpunt voor je eigen afweging, niet als eindoordeel. Hoe Sanctiescan deze bron precies inzet, lees je op de bronnenpagina.
Veelgestelde vragen
Wat betekent de afkorting PEP?
PEP staat voor politically exposed person, in het Nederlands een politiek prominent persoon. Het is iemand die een prominente publieke functie bekleedt of bekleedde, zoals een minister, parlementslid of hoge rechter. Ook naaste familie en bekende zakelijke relaties vallen eronder.
Is een PEP verdacht of fout?
Nee. Een PEP-status is geen verdenking en geen beschuldiging. De meeste politiek prominente personen doen niets verkeerd. Het is alleen een reden voor extra zorgvuldigheid, omdat de functie een verhoogd risico op corruptie of omkoping met zich mee kan brengen.
Wat is het verschil tussen een binnenlandse en buitenlandse PEP?
Een buitenlandse PEP bekleedt een prominente functie in een ander land, een binnenlandse PEP in eigen land. Beide vallen sinds de aangescherpte regels onder het PEP-begrip. Een buitenlandse functie wordt vaak als hoger risico ingeschat, maar je beoordeelt elk geval op zichzelf.
Moet ik een klant weigeren als die een PEP is?
Niet automatisch. Een PEP vraagt om verscherpt cliëntenonderzoek (extra controle en vastlegging), niet om afwijzing. Of je de relatie aangaat, is jouw eigen risicoafweging. De Wwft schrijft extra waarborgen voor, geen verbod.
Wie vallen er nog meer onder, naast de PEP zelf?
Naaste familieleden (partner, kinderen en hun partners, ouders) en bekende naaste zakelijke relaties, samen RCA's genoemd (relatives and close associates). Iemand die samen met een PEP eigenaar is van een entiteit, telt bijvoorbeeld ook mee voor de verscherpte controle.
Lees ook
Een zakenpartner screenen: stappenplan in 6 stappen
Hoe controleer je een nieuwe klant of leverancier op sancties en risico's? Een praktisch stappenplan voor het mkb, van naam tot vastgelegd dossier.
Wwft uitgelegd: moet jij als mkb'er screenen?
Wat is de Wwft, wie is Wwft-plichtig, en wat betekent de Sanctiewet voor het mkb? Heldere uitleg zonder jargon, met wat je concreet moet doen.
EU, OFAC en UK: de sanctielijsten vergeleken
Wat is het verschil tussen de EU-, de Amerikaanse (OFAC) en de Britse sanctielijst, en welke gelden voor Nederlandse bedrijven? Een heldere vergelijking.
Screen je zakenpartner, gratis
Doe een check tegen negen officiële sanctielijsten. Geen account nodig.